Գրականություն

Գլուխ 1, բաժին 8

Ես սեբաստացի եմ

 Մեր ընտանիքում գրեթե բոլորը սեբաստացի են կամ եղել են սեբաստացի: Մայրս, ավարտելով կրթահամալիրը, որոշեց, որ իր երեխաները նույնպես պետք է հաճախեն«Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիր: Առաջինը քույրս ընդունվեց կրթահամալիրի Նորդպրոց, հետո, երբ արդեն իմ դպրոց գնալու ժամանակն էր, ես էլ ընդունվեցի Նոր դպրոցիառաջին դասարան, իսկ այդ ընթացքում եղբայրս սկսել էր իր սեբաստացիական ուղին մերմանկապարտեզում: Ի տարբերություն եղբորս` մանկապարտեզ չեմ հաճախել: 

Հպարտանում եմ, որ ինձ սեբաստացի եմ կոչում և միշտ պահը բաց չեմ թողնում, որպեսզի մեր դպրոցը գովաբանեմ: Անհնարին երևույթ է չխոսելս:  

Ցավոք սրտի, այս ուստարին վերջինն է լինելու ինձ շատ հարազատ դարձած լուսավորդպրոցում: Փոքրիկ Անուշն արդեն շրջանավարտ է: Տասներկու տարվա ձեռքբերումներսանվերջ կարող եմ թվարկել: Այնքան էլ շատ են, որ մեկ-մեկ մոռանում եմ, թե ինչեր եմ հասցրելիրականացնել, կամ ձեռք բերել մեր բաց ու ստեղծագործական միջավայրում: 

Ինձ համար առայսօր ամենա-ամենամեծ ձեռքբերումս ճամփորդելն է թե՛ Հայաստանով մեկ, թե՛ Հայաստանից դուրս: Ճիշտ է, այս տարի համաճարակի պատճառով որոշճամփորդությունների չմասնակցեցի, սակայն գիտեմ մեր ճամբարները միշտ բաց են և ամենպահի էլ կրկին կկարողանամ ճամփորդել: 

Ճամփորդելու հետ համատեղեցի իմ հոբբին` լուսանկարչությունը, ու հիմա ունեմաննկարագրելի ֆոտոշարքեր: Վերջին չորս տարվա ընթացքում եմ սկսել ուսումնասիրելլուսանկարչությունը և ամեն ֆոտոշարքիցս զգացվում է տաբերություն, թե ինչքան եմ հմտացելիմ գործում: Սիրում եմ հանրությանը ցույց տալ իմ աչքերով տեսած աշխարհը:

 Ի՜նչ փորձությունների միջով ասես չեմ անցել, բայց ամենաէմոցիենալ ու հիշվող պահերից մեկն է իմ դպրոցից դուրս գալը: Գրեթե ամեն տարի այդ հարցի շուրջ կանգնել եմ: Եղել են պահեր, որ ինքս եմ ցանկացել դուրս գալ: Շատ հետաքրքիր էր, թե այլ հանրակրթական հաստատություններն ինչպիսին էին: Նաև ժամանակ է եղել, որ ծնողներս են դա ցանկացել, բայց վերջում եկանք մի ընդհանուր կետի, որ ես ոչ մի այլ տեղ ազատ չեմ կարող սովորել: Հիմա այս տողերը գրելուց հուզվել եմ, և իրոք գնահատում եմ այն մարդկանց ովքեր ինձ կրթում են և շարունակելու են կրթել: Ճիշտ է, ավագ դպրոցում ավելի շատ ինքնակրթվել եմ, բայց հաճելի է, երբ կողքիս կան ուսուցիչներ, ովքեր նաև իմ կյանքի ընկերներն են, ամեն պահի ինձ օգնում են և ուղղորդում: Դեռ  շատ ու շատ փորձություններ ունեմ սպրելու: Դպրոցիս վերջին ամիսներն են և կարանտինի ժամանակ միայն օրերն էի հաշվում, թե, երբ եմ կրկին հաճախելու: Մի փոքր էլ տխուրմ եմ, որ պարապունքներս ավելի շատ են և առջևում ունեմ ավարտական քննույթուններ: Դ նույնպես կհամարեմ արկածներիցս մեկը, որովհտեև մեզ նման բաց, ազատ կրթական միջավայրում քննություն կոչվածը չկա: Դրա համար միայն ուրախ եմ, որ ամեն տարի ոչ թե գրել եմ կիսամյակային գրավոր այլ ամփոփել եմ իմ կատարած ամբողջ աշխատանքն ու հաշվետվության տեսքով ներկայացրել: 

Մարդը պետք է ինքնակրթվի, կարողանա ընտրի և ստեղծի իր կյանքը թե՛ դպրոցում, թե՛ հասարակությունում: Ես «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամարիլում ոչ միյան սովորական աշակերտ եմ այլ նաև ազատ քաղաքացի: 

Բաց թողնված տառերի տեղում գրել հ, որտեղ անհրաժեշտ է:

 

Կետերի փոխարեն գրել ր կամ ռ.

 

Լրացնել բաց թողնված տառերը` ղ կամ խ

 

Երկհնչյունների ուղղագրություն

 

Ուղղագրություն: Ը

 

Ո-օ

 

Շտեմարան: Հնչյունաբանություն

 52) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերի (կապակցությունների) բաղադրիչներն են գրվում անջատ:

1) վաղուց ի վեր, երկու երրորդ, իննսունինը, հույս տալ
2) առ այն, ավարառու, գլուխ գլխի, դժվար թե
3) պատից պատ, կողք կողքի, վեց հազար, շաքարեղեգն
4) սրբություն սրբոց, վերից վար, թև թևի, ի զեն

53) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերի (կապակցությունների) բաղադրիչներն են գրվում միասին:

1) քառասունհինգամյա, փայտփորիկ, քաղցր-մեղցր, շուրջպար
2) քաջառողջություն, ձեռքսեղմում, խոսք ու խրատ, կենաց-մահու
3) հարավկորեական, ջերմամեկուսիչ, թավալգլոր, նախավայրէջքային
4) հացազգիներ, պարեղանակ, սոցիալ դեմոկրատ, հաշվեքանոն

54) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերի (կապակցությունների) բաղադրիչներն են գրվում միասին:

1) լիուլի, միանձնյա, ի մի բերել, լույսընծայում
2) գողեգող, հյուսիս-արևմտյան, իննսունամյա, առ այն
3) զառիվեր, նորխարբերդցի, փոխծովակալ, հատակ մաքրել
4) բուժզննում, ժամկետանց, փոխեփոխ, տասնամյա

55) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերի (կապակցությունների) բաղադրիչներն են գրվում միասին:

1) սերնդեսերունդ, քարեդարյան, այրուձի, ցաքուցրիվ
2) փոստ-հեռագրատուն, տարեցտարի, իսպառ, քափ-քրտինք
3) նորանկախ, ռոմանագերմանական, լեզվաոճական, ներս առնել
4) օրնիբուն, էլ.ցանց, գողեգող, տասկոպեկանոց

56) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերի (կապակցությունների) բաղադրիչներն են գրվում միասին:

1) մարզընկերություն, մեջբերում, օրնիբուն, հյուսիս-արևելք
2) փոքրիշատե, ի հաշիվ, դռնեդուռ, մեջբերում
3) լանջն ի վեր, թուրք-պարսկական, իրավոր, պարուսույց
4) այլընտրանք, Սևանհէկ, քարընկեց, տասկոպեկանոց

57) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերն են գծիկով:

1) հուշարձան-կոթող, կաս-կարմիր, դույզն-ինչ, լեռնադահուկային
2) մանր-մունր, փոխվարչապետ, նետ-աղեղ, թև-թիկունք
3) անտես-անհայտ, իրեն-իրեն, գիշեր-ցերեկ, ուս ուսի
4) հարավ-արևմուտք, գրող-հրապարակախոս, մեն-մենակ, ձյուն-ձմեռ

58) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերն են գծիկով:

1) տասը-տասնհինգ, հայ-ռուսական, տնով-տեղով, ձյուն-ձմեռ
2) կազմ-պատրաստ, երկրեերկիր, հին-հին, մեկ-երկու
3) փոքր-ինչ, աղմուկ-աղաղակ, տուն տեղ, տարեցտարի
4) ինքը իրեն, ընկեր-ընկերուհի, մուգ կանաչ, դույզն-ինչ

59) Ո՞ր շարքում միասին, անջատ, գծիկով գրության սխալ կա:

1) մայրիշխանություն, ռոմանագերմանական, նորարեշցի, առօրյա-խոսակցական
2) քաջառողջություն, երեքսենյականոց, քարեդարյան, սանտպետերբուրգցի
3) սրբություն-սրբոց, մի երկու, կիլոմետր-ժամ, հինգհազարանոց, ճիշտը`հինգ հազարանոց
4) տուն-թանգարան, նկարիչ-ձևավորող, հուշ-երեկո, հեռու-հեռավոր

60) Ո՞ր շարքում միասին, անջատ, գծիկով գրության սխալ չկա:

1) լանջն ի վեր, ծակուծուկ, հայ-ռուսերեն, չորսից հինգ
2) պատմաբանասիրական, դեմ-դիմաց, Տեր-Գրիգորյան
3) այսօր-վաղը, հինգհարյուրամյա, ի մի բերել, ինչ-որ բան
4) մի երկու, առայժմ, մեն-մենակ, փոխնախագահ

Շտեմարան

 41) Ո՞ր շարքում ուղղագրական սխալ կա:

1) միատարր, տարրալուծել, ուղղեգրություն, բերրի
2) մրրկարշավ, անդորրագիր, Աքիլլես, իննական
3) դժխեմ, ոսկևորել, ապաշխարել, գոտևորել
4) աբբահայր, հովվական, Վիեննա, ֆինն

42) Ո՞ր շարքում ուղղագրական սխալ չկա:

1) ործկալ, խառնիճաղանջ, ընդդարմանալ, մտացածին
2) պորտաբույծ, խափշիկ, հանդիպակաց, կցկվել
3) նվագածություն, ճամասացություն, մատրվակ, դժխեմ
4) պառկել, հոգածություն, վառվռուն, կաթնահունց

43) Ո՞ր շարքում են ճիշտ նշված բոլոր այն բառերի համարները, որոնցում ուղղագրական սխալ չկա:

Քիչ հեռվում`ուղիղ իմ դիմաց, Արարատն է`մեր պատմության մեծ որբն ու տարագիրը`իր Մեծ ու Փոքր Մասիսներով: Ալեվարս այս լեռը երևի աշխարհի ամենաբարձր սարն է. հայ մարդուն նա երևում է աշխարհի բոլոր ծագերից: Տարրական ճշմարտություն է. կարոտում եմ հարազատին: Դեռ չեմ լսել, որ որևէ թուրք կարոտի այս սարին: Ուղղաբերձ բարդիների կատարներին թևածող արագիլները սաստկանում են հոգուդ ցավը:

44) Ո՞ր շարքում են ճիշտ նշված բոլոր այն բառերի համարները, որոնցում ուղղագրական սխալ չկա:

Երկար ժամանակ Հեփեստոսն իր սրտում անթեղված էր պահում իր մոտ հանդեպ տածած ցասումը: Ի վերջո նա որոշված վրեժխնդիր լինել մորից`իրեն քարընկեցից նետահարելու համար: Նա արտասովոր գեղեցիկ մի ոսկեզօծ օթոց կռեց և ուղարկեց Օլիմպոս`իբրև նվեր մորը: Սքանչացավ շանթարձակ Զևսի կինը`Հերան: Հենց նա նստեց այնտեղ, պատվեց անքակտելի կապանքներով և գամված մնաց բազկաթոռին: Աստվածները Հերմես աստծուն պատվիրեցին հրավիրել դարբին:

45) Ո՞ր շարքում են ճիշտ նշված բոլոր այն բառերի համարները, որոնցում ուղղագրական սխալ չկա:

Պրոֆեսոր Մելիք-Անդրեասյանը հասավ մի հին եկեղեցու, որ արդեն փակված էր հաճախորդ չլինելու պատճառով: Կանգ առավ խռովված հոգով: Եկեղեցու ներսում կատարյալ լռություն էր տիրում: Ներքնակողմում պատերը տամկացել էին կտուրի կաթելուց, բովանդակ մթնոլորտը հագեցած էր պատերի, հատակի և առաստաղի մքլածությամբ: Եթե բաց լիներ եկեղեցին, պրոֆեսորը անպայման ներս կմտներ, կխոկար լուռ սրբերից ու աստվածներից լքված տաճարում, որտեղ մի ժամանակ երգել էին ամենահոգեցունց մեղեդիներ, որտեղ երգել էին հրեշտակներ`գիրկ թևիկներով, փայլուն աչքերով`որպես վաղորդայնին մարելու մոտ աստղիկներ:

46) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում միևնույն տառը (տառակապակցությունը)

1) համաեվրոպական, դափնեվարդ, ոսկեվազ, արժևորել, գինեվաճառ, ալեվարս
2) խափշիկ, հափշտակել, խարխափել, հղփանալ, թրմփոց, հապշտապ
3) սաղավարտ, խրտվիլակ, գաղտնի, խայտաբղետ, զարտուղի, թատերական
4) փախչել, թխպոտ, նախկին, Ջավախք, տաղտուկ, ապուխտ

48) Ո՞ր շարքում գծիկով սխալ կա:

1) սիրտ-թոքային, կենաց-մահու, գեներալ-լեյտենանտ, հեռու-հեռավոր
2) գաղափարական-գեղարվեստական, ցուցահանդես-վաճառք, գիր-գրականություն, բառարան-տեղեկատու
3) բառ-մասնիկ, բառգիրք, գրող-հրապարակախոս, բողոք-դիմում
4) բերդ-քաղաք, քիթ-կոկորդ, հարավ-արևմուտք, Արփա-Սևան ջրատար

49) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերի (կապակցությունների) բաղադրիչներն են գրվում անջատ:

1) կաս-կարմիր, ամեն մի, ծայրից ծայր, այսօրևեթ
2) դեմ դիմաց, ռոմանագերմանական, ըստ կարգի, ի զեն
3) ըստ էության, բրոնզե դար, վեցհարյուրամյա, դուռ դռան
4) Սանկտ Պետերբուրգ, առ այն, թփից թուփ, բուրդ գզել

50) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերի (կապակցությունների) բաղադրիչներն են գրվում անջատ:

1) թել-ասեղ, ներս գցել, տոհմից տոհմ, ազգանուն
2) մուգ կարմիր, ըստ ամենայնի, վեցից յոթ, հիսունհինգ
3) հնուց ի վեր, ըստ իս, զինծառայող, թույլ տալ
4) ի ծնե, առ աստված, բաց կանաչ, թև առնել

51) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերի (կապակցությունների) բաղադրիչներն են գրվում անջատ:

1) քար տաշել, արքայից արքա, որդան կարմիր, վարդազգի
2) չորս հարյուր հինգ, հյուսիս-արևմուտք, երկրից երկիր, փոքր ի շատե
3) ինչ որ է, ի սկզբանե, ըստ այդմ, սակավ առ սակավ
4) քննադատ Թումանյան, Մայր Արաքս, մայրցամաքային, մեն-միայն

Հնչյունաբանություն

31) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում մ:

1) ըմբռնել, ամպամած, թումբ, գամփռ
2) անպայման, անպաճույճ, շամբուտ, անպետք
3) Մանվել, զամբյուղ, անբարիշտ, անխարփակ
4) անպայման, սուսամբար, շամբուտ, Մանվել

32) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում ն:

1) բամբասել, հանպատրաստից, անբերրիություն, անփույթ
2) անպայման, անպաճույճ, շամբուտ, անպետք
3) Մանվել, զամբյուղ, անբարիշտ, անպարփակ
4) անբարյացակամ, բամբեր, անբասիր, անպարկեշտ

33) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում հ:

1) հեղեղել, ամպհովանի, ընդհուպ, ապաշխարանք
2) արհավիրք, հռհռալ, չնաշխարհիկ, սուրհանդակ
3) հեղհեղուկ, առհավատչյա, ժպիրհ, դազգահ
4) խորհրդավոր, արգահատելի, հայթայթել, դժպատեհ

34) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում զ: 

1) փոթորկահույզ, ծխնելույզ, բզկտել, մզկիթ
2) հյուսկեն, Վարդգես, Մանազկերտ, բազկերակ
3) կզաքիս, հիպնոս, Թավրիզ, կորզել
4) վզկապ, Հազկերտ, դիակիզարան, Թիֆլիս

35) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում յա:

1) վայրկյան, առօրեկան, բարյացակամ, ատյան
2) պատանյակ, Էլյա, Եղիա, ալյակ
3) անցյալ, կրիա, Ամալյա, մատյան
4) ոսպնյակ, շուրջերկյա, Եպրաքսյա, միմյանց

36) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում իա:

1) բամիա, խավիար, Իտալիա, հեքիաթ
2) Ռոզալյա, կրիա, Եղիա, մատյան
3) օվկիանոս, միայն, հիանալի, անցյալ
4) փասյան, մետաղյա, Անանիա, ֆրանսիացի

37) Ո՞ր շարքի բառերում կրկնակ բաղաձայն կա:

1) ընդդիմադիր, ուղղակի, երկկենցաղ, հովեկ
2) ուղղալար, հակընդդեմ, մրրկաշունչ, հովվերգություն
3) տարական, վազքուղի, իններորդ, անդորրավետ
4) քննախույզ, վշտալլուկ, խճուղի, բերրիություն

38) Ո՞ր շարքի բառերում կրկնակ բաղաձայն կա:

1) ուղղություն, տանջալլուկ, հովվերգություն, երրորդ
2) մրրկահողմ, անդորրավետ, չորրորդ, խորազնին
3) գործուղում, բուդդայական, ուղղափառ, հելլեն
4) օրրան, տարերք, ուղղակի, տարրալուծել

39) Ո՞ր շարքում ուղղագրական սխալ կա:

1) սայթաքել, տարրական, այբբենական, ֆիննական
2) մրրկահողմ, տաղտուկ, բուդդիզմ, աբբահայր
3) հովասուն, ատամնաբույժ, ուխտադրույժ, աքիլլեսյան
4) այլատարր, հովվերգություն, բալլադ, մոլա

40) Ո՞ր շարքում ուղղագրական սխալ կա:

1) մրրկահավ, Ջեմմա, այբբենարան, Մեքքա
2) տույժ, դշխո, չարագույժ. նշդարենի
3) աբբայություն, հուռութք, Հաագա, տոննա
4) մրջյուն, տրտմաշուք, ուղղընթաց, տարրընթաց

Հնչյունաբանություն

 21) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում ձ:

1) ատաղձագործ, անձկություն, խուրձ, մրցույթ
2) հարցուփորձ, բարձիթողի, երկնաբերձ, խոտհունձ
3) պախուրց, վերամբարձ, դերձակ, դեղձանիկ
4) արվարձան, արծնապատ, առեղծված, անցուդարձ

22) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում ծ:

1) ցնծալ, կցկտուր, կտրվածք, ծածկոց
2) անեծք, հանդիպակաց, փայծաղ, մածուցիկ
3) սերուցք, ձվածեղ, վեհապանձ, թերմացք
4) թրծակավե, կոծկել, լացուկոծ, տխեղծ

23) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում ց:

1) բռունցք, ընչացք, լվացք, սերուցք
2) ընթացք, խեցգետին, կացարան, տրձակ
3) ապատարց, հունձել, լիցք, հիացք
4) հոգեցունց, պախուրց, հանդիպակաց, ցնծալ

24) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում ջ: 

1) թրջել, զղչալ, գոջի, որջ
2) գաղջ, աճպարար, աջհամբույր, արջուկ
3) միջև, քուրջ, հորջորջել, շիճուկ
4) քաջք, զիջել, աջլիկ, ոջիլ

25) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում ճ:

1) Տաջկստան, բվեճ, կառչել, պարկուճ
2) գոճի, պաճուճանք, կոճկել, մարմաճ
3) գաճաճ, հարջ, վաչկատուն, քմահաճ
4) բաճկոն, խոճկոր, ճանճ, ճոճք

26) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում ղ:

1) փղձկալ, տաղտկալի, դժողք, փայծախ
2) դժխեմ, թուխս, ուխտատեղի, թուղթ
3) գաղտնիք, գաղթօջախ, մաղթանք, աղճատել
4) սանդուղք, հախճապակի, ցնցուղ, ողբ

27) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում խ:

1) դժխեմ, խախտել, հախճաղյուս, ապուխտ
2) հիմնակմախք, բողկ, բախտակ, նախշավոր
3) բաբախյուն, թուխս, ուխտադրուժ, թուղթ
4) ճղփալ, դժողք, զմրուխտ, գաղտնիք

28) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում ր: 

1) թորշոմել, խարույկ, իրարամերժ, բուրվառ
2) գանգուր, խռչակ, գրաբար, կերոն
3) ճռվողյուն, որմնախորշ, պայտար, կարկառել
4) գոլորշի, մատռվակ, խորշակ, խարտոց

29) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում ռ:

1) պառկել, տոպրակ, վառվռուն, տառեխ
2) ուռճանալ, քառասնական, կոխկռտել, ճմռթել
3) փռթկալ, քրջոտ, պառակտել, կռճոն
4) փնտրտուք, փարթամ, ճառասաց, եռամսյա

30) Ո՞ր շարքի բոլոր բառերում է գրվում մ:

1) ամբրոս, անպաճույճ, դրմբոց, թմբուկ
2) ըմբոշխնել, լուսամփոփ, բամբասել, շիմպանզե
3) ամբիոն, ամբոխ, բամբիռ, անբասիր
4) ճամփա, թմբլիկ, զամբիկ, անբարբառ